آنچه که در مورد روغن های روانکار صنعتی نمیدانیم!!

دسته بندی ها :
آنچه که در مورد روغن های روانکار صنعتی نمیدانیم!!

روانکار صنعتی چیست ؟!

روانکار  صنعتی دارای طیف گسترده ایی از محصولات پتروشیمی می باشد و هر کدام از آنها دارای کاربرد های مشخص و متنوعی می باشند. روغن صنعتی همه‌ی مجموعه ها و گروه های روانکارها ( lubricant )  را در بر می گیرد.

روانکارها یا همان لوبریکنت ها ( lubricant )  میتوانند حالات مختلفی از گاز ؛ مایع و جامد (نیمه جامد ) داشته باشند .

  • روانکار گازی شکل
  • روانکار مایع
  • روانکار نیمه جامد
  • روانکار جامد

 

۱) روانکار گازی شکل : روانکارهای گازی شکل  (کاربرد این نوع روانکار ها مانند دو دسته دیگر یعنی روانکار های مایع و جامد نیست و استفاده آنها بسیار محدود تر است یک مدل از این نوع روانکار ها که امروزه بیشتر از سایر استفاده میشود روانکاری  با گاز نیتروژن است ؛ نیتروژن به عنوان یک خنک کننده سازگار با محیط زیست به طور گسترده ای در ماشینکاری فریزر ( Cryogenic Machining ) استفاده میشود ، عملکرد آن به عنوان یک روان کننده به علت عدم نفوذ شیمیایی  و ویسکوزیته کم قابل قبول است.)

۲) روانکار مایع : روانکارهای مایع  (روغن های حیوانی و گیاهی ، روغن های معدنی ، روغن های سنتزی ، مشتقات اسیدهای چرب و … جزو این دسته طبقه بندی میشوند )

۳) روانکار نیمه جامد ​ : روانکارهای نیمه جامد مانند انواع گریس ها  (گریس های صابونی کمپلکس ، گریس های صابونی ساده ، گریس های رنگ دانه ای ، گریس های نسوز و …. ) 

۴) روانکار های جامد : ​روانکار های جامد نام های دیگر روانکاری خشک  کاربردهای خاصی در صنعت دارند و بیشتر استفاده از آنها مربوط به جاهایی است که از سایر روانکار ها نمی توانیم استفاده کنیم مانند (سرعت های بالا و پایین محورها ، دماهای بالا و پایین ، فشار بالا و عدم دسترسی … کاربرد این نوع روانکار ها در جایی که استفاده از روغن یا گریس امکان آلودگی محیط را به وجود می آورد مانند صنایع غذایی؛  محل هایی که ممکن است روغن یا گریس شسته شود و از بین برودمانند پروانه‌ی کشتی و جایی که علاوه بر روانکاری نیاز به هدایت الکتریکی هم وجود دارد (دینام ها) بیشتر مشاهده میشود .

آنچه که در مورد روانکاری نمیدانیم!!!

روانکاری

روانکاری علم تسهیل حرکت نسبی سطوح که در تماس با یکدیگر می‌باشد است . و روانکار ماده‌ی است که به منظور کاهش اصطکاک بین دو سطح که نسبت به هم دارای حرکت هستند قرار می گیرد و با ایجاد فیلمی از روغن از تماس فلز با فلز جلوگیری می نماید .

وظایف روانکار ها

وظایف روانکارها  بسته به شرایط کار دستگاه وظایف زیر را انجام میدهند :

روان کنندگی و کاهش اصطکاک با تشکیل فیلم روغن (روانکار ) بین قطعات ثابت و متحرک به منظور حداقل رساندن اصطکاک و جلوگیری و تقلیل و تاخیر در سایش در حین کار

  1. جذب و انتقال حرارت و خنک کردن در کنترل دمای قطعات
  2. جلوگیری از اثرات ضربه قطعات به یکدیگر در حین حرکات مکانیکی قطعات
  3. آب بندی بین فواصل قطعات
  4. جلوگیری از فساد و خورندگی
  5. جلوگیری از ته نشین شدن مواد لجنی در موتور 
  6. عمل کننده به عنوان حامل یا carrier شیمیایی از ذرات ساینده موجود در روغن انتقال آنها از محوطه یاتاقان ها و دیگر نقاط روانکاری شونده به داخل مخزن روغن و جدا کردن ناخالصی‌ها در داخل فیلتر روغن
  7. شستشو و تمیز کردن قطعات و جلوگیری از ته نشین شدن و آلودگی روغن به خصوص در موتورهای احتراق داخلی
  8. صرفه جویی در مصرف انرژی کاهش توان مصرفی با کاهش اصطحکاک
  9. بالا نگهداشتن راندمان و قدرت موتور
  10. معلق نگاه داشتن مواد زائد و جلوگیری از رسوب آنها بر قطعات
  11. حفاظت از سطوح در مقابل زنگ زدگی و خوردگی شیمیایی
  12. کاهش توان مورد نیاز

که در نتیجه استفاده از روانکار مناسب در دستگاه افزایش طول عمر مفید قطعات تحت نیروهای اصطحکاک

  1.  کاهش قطعات تمام شده تولیدات در اثر کارکرد بیشتر ماشین آلات
  2. کاهش نیروی انسانی تعمیرات و هزینه تعویض قطعات دستگاه
  3. کاهش هزینه های مصروفه جهت تامین توان موردنیاز ( کاهش توان مصرفی) ثمرات آن می باشد

روانکاری صنعتی

رابطه روانکار صنعتی با روغن صنعتی

در مورد رابطه روانکار صنعتی با روغن صنعتی لازم به توضیح است که برای روان کنندگی و ایجاد فیلم مایع بین دو قطعه متحرک تنها از روغن های روان کننده استفاده نمی شود ، بلکه در بسیاری از  مایعات دیگر نیز استفاده می شود به عنوان مثال برای روانکاری پکینگ های پمپ های گریز از مرکز از مایع پمپ شونده که هرسیالی (به غیراز سیالات خیلی خورنده و کثیف) می تواند باشد .

خواص ضروری روغن های روانکار

۱- روغن های روانکار باید دارای گرانروی با ویسکوربنه مناسبی باشند تا فيلم روغن باضخامت مناسبی تشکیل و باعث کم شدن اصطکاک و ساییدگی قطعات شود  و انتقال حرارت و ضربه گیری و اب بندی و انتقال نیرو را بخوبی انجام دهند . ۲- گرانروی خود را در معدوده درجه حرارت کاری در حد کافی حفظ کنند تا لطمه ای به انجام وظایف روغن های روانکار وارد نشود (در اصطلاح گفته می شود شاخص گرانروی Viscosity Index به اندازه کافی و بالایی داشته باشد ) ۳-در مقابل تجزیه حرارتی و اکسیداسیون (سوختن) به حد کافی مقاوم باشند. که باعث زنگ زدگی و خوردگی بیش از حد قطعات که توسط مواد اسیدی و ساینده بوجود می اید نشود

۴-روغن های روانکار دارای مواد پاک کننده و معلق مناسب باشند تا از ته نشین شدن رسوبات در لابلای قطعات جلوگیری نماید. ۵-روغن های روانکار در سرما به اندازه کافی روان باشند تاشروع وادامه حرکت قطعات اسان شود.

۶- روغن های روانکار اثر نا مطلوبی روی قطعات غير فلزی مثل کاسه نمد ها و نداشته باشند. ۷-روی قطعاتی که بانها در تماس است و همچنین روی اجزای درونی خودشان ائر نامطلوب نداشته باشند وبين انها واجزا سازگاری وجود داشته باشد . ۸-از نظر عواملی نظیر فراریت انش گیری و نظایر آن در شرایط مناسبی قرار داشته باشند.

روانکار صنعتی

روانکارهای صنعتی

تاریخچه روانکار ها

کوشش برای چیرگی بر نیروی اصطکاک عمری به تاریخ پیدایش بشر دارد. انسان همیشه سعی کرده تا بر این نیروی بازدارنده چیره شده، انرژی و هزینه های کمتری را برای به حرکت در آوردن چرخ های اقتصادی خود صرف کند. که این تلاش ها در طول تاریخ موجب به وجود آمدن  روانکارهای صنعتی (از جمله گریس ، روغن موتور ، روغن ترمز ، روغن هیدرولیک و … ) شد .

کاربرد روانکارهای مناسب می تواند عمر کارکرد دستگاه ها را افزایش، هزینه های تعمیرات، نگه داری و انرژی مصرفی را کاهش دهد. می توان با کاربرد درست روانکارها  صرفه جویی های اقتصادی  کرد. علم سطح شناسی (تریبولوژی ) امروزه با پژوهش های بسیار، تلاش در تولید روانکارهای نو کرده تا بتوان با کمترین نیروی مصرفی، چرخ های اقتصادی را به گردش در آورد .

 سطح شناسی tribology : علمی است که در باره اصطکاک، سایش و روغن کاری گفت و گو می کند .

بشر در طول تاریخ کوشش در کاهش نیروی اصطکاک داشته است. تصویرها برروی دیوارهای معبدها در ۱۶۵۰ پیش از میلاد نشانگر کوشش او برای چیرگی بر نیروی اصطکاک بوده است. در ساخت اهرام مصر، برای بردن میلیونهاتن سنگ از فاصله های دور و آسانی حرکت آنها بر روی زمین از سورتمه های ویژه ای بهره گیری می شده است. برای حرکت دادن آنها، نخست الوارهایی مانند ریل راه آهن گذاشته و سپس سورتمه ها بر روی آنها حرکت می کرد. برای کاهش نیروی اصطکاک و آسانی در حرکت، از مخلوطی شن های روان، آب و چربی جانوری بهره گیری می شده است.

در حدود ۱۴۰۰ پیش از میلاد، از پیه گاو و چربی گوسفند برای روانکاری محور چرخهای گاریها بهره گیری می شده است. تجزیه مواد به دست آمده از آنها نشانگر آن است که مخلوطی از چربی و آهک برای ساخت روانکارهای پیشرفته تر بهره گیری می شده. هیچ گونه شواهدی در دست نیست که نشان دهد در آن زمان از روشهای علمی بهتری برای ساخت آنها مانند امروز بهره گیری می گردیده است.
تا آغازهای ۱۸۰۰میلادی ، از همان مواد کماکان برای روانکاری بهره گیری و بیشتر روغن و چربی های گیاهی و جانوری بوده است. .
در ۱۸۵۹میلادی ، سرهنگ “دریک” نخستین چاه نفت را حفاری و چهره جهان را تغییر داد. پس از آن تاریخ بیشتر روانکارهای مورد بهره گیری از مشتق های نفت خام، روانکارهای پایه معدنی، تهیه شد. با رشد صنایع شیمیایی نیز کاربرد روانکارهای پایه مصنوعی دوره تازه ای را به وجود آورد. و این آغاز ساخت روانکارهای صنعتی شد .

تاریخچه ساخت روانکارهای صنعتی

مطالب مرتبط

نظرات شما

X